Od specijalnog izveštača
Marijana Maljković
U Republici Srbiji, Republici Srpskoj, kao i među srpskim zajednicama širom dijaspore, 15. septembar obeležen je nizom manifestacija posvećenih jedinstvu, slobodi i nacionalnim simbolima. Praznik ustanovljen 2020. godine simbolično je vezan za istorijski datum proboja Solunskog fronta 1918. godine — događaj koji je označio prekretnicu u oslobađanju Srbije tokom Prvog svetskog rata.
Kroz svečane akademije, kulturne programe, izložbe i okupljanja, širom srpskog sveta upućena je snažna poruka zajedništva, očuvanja identiteta i poštovanja srpske trobojke, jezika i tradicije. U gradovima Srbije i Republike Srpske, kao i u dijaspori, od Sjedinjenih Američkih Država, Kanade i Nemačke, do Švajcarske i Australije, praznik je obeležen u crkvama, školama i kulturnim centrima. Dan srpskog jedinstva, slobode i nacionalne zastave iz godine u godinu sve više dobija na značaju kao simbol povezanosti Srba, ma gde živeli, u duhu zajedničkog identiteta, istorijskog pamćenja i borbe za slobodu.
Posebno emotivna proslava održana je u srpskoj zajednici u Čikagu, ispred crkve Svetog Jovana Krstitelja u naselju Belvud, gde je, uz izvođenje himne „Bože pravde” u izvedbi članica folklornog kluba „Oplenac”, u prisustvu generalnih konzula Srbije i BiH, predstavnika crkve, srpskih udruženja i brojnih gostiju iz zajednice, svečano podignuta srpska zastava. Nakon toga, u crkvenoj sali upriličen je svečani banket.
Ujedno je na ovaj dan obeležena crkvena slava Usekovanje glave Svetog Jovana Krstitelja i upriličen je doček novog paroha, sveštenika Dragana Goronjića. Episkop kostajničko-krajiški g. Serafim obratio se prisutnima porukom: „Slavimo srpsko jedinstvo. Ova slika iznad našeg stola, govori hiljadu reči, u centru je zastava naše crkve, a oko nje Republike Srbija i Srpska Krajina.”
Pozdravljajući prisutne, generalni konzul R. Srbije prof. dr Marko Nikolić im je od srca poželeo da se mnogo godina sastaju u zajednici, radosti i slozi, za njihovo dobro, njihovih bližnjih, naše crkve, otadžbine i majke Republike Srbije, srpskog roda u Republici Srpskoj i ma gde živeli, kao i ove velike države sa posebnom istorijskom misijom.
“Kralj Petar Prvi Karađorđević uručio je barjaktarima Srpske vojske 1911. godine 51 pukovsku zastavu, od kojih u godinama Balkanskih i Prvog svetskog rata nijedna nije bila zarobljena. Ova činjenica predstavlja presedan u istoriji modernog ratovanja i potvrdu bezrezervne žrtve, junaštva i odanosti Srpske vojske svojoj zastavi, otadžbini, državi i slobodi. Ovi ideali i njihova snaga poveli su ih u pobedonosni proboj Solunskog fronta. U tim momentima za srpskog vojnika zastava bila je i ostala svetinja veća i važnija od života, simbol slobodne Srbije koja nema cenu i alternativu i svetlije budućnosti svojih porodica i naslednika koje su ostavili iza sebe. Na istim vrednostima počiva i Dan srpskog jedinstva, slobode i nacionalne zastave, koji rukovodstvo Republike Srbije, Republike Srpske i čitav srpski narod širom zemljinog šara ponosno obeležavaju svakog 15. septembra od 2020. godine. U miru i dostojanstvu, sa ispruženom rukom prema svima,” izjavio je generalni konzul R. Srbije prof. dr Marko Nikolić.
Generalni konzul Bosne i Hercegovine Tatjana Telić podsećajući da su ovaj praznik pre pet godina ustanovile Vlade RS i RSK, zatim je istakla:
“To je dan kada se prisjećamo dubokih korena naše vere, kulture, tradicije, istorije, našeg srpskog identiteta. U ovim izazovnim vremenima, sada više nego ikada potrebno nam je jedinstvo u veri i svesti da pripadamo jednom narodu. Naša zastava je ne samo simbol, ona je zavet koji nas povezuje sa našim precima, ali isto tako obavezuje nas prema budućim pokoljenjima. Zato vas sve pozivam da čuvamo i negujemo naše zajedništvo, da budemo oslonac jedni drugima i da svojim delima i prisustvom u SAD svedočimo snagu i dostojanstvo našeg naroda.
Kao neko ko u svom poslu zvanično predstavlja BiH želim naglasiti da jedinstvo srpskog naroda nije usmereno protiv nikoga. Naprotiv, to je naša prirodna potreba da čuvamo i negujemo svoje korene, svoju kulturu i svoj identitet. Činjenica da Srbi obeležavaju jedinstvo srpskog naroda ne treba i ne sme da vređa nikoga. Naprotiv, to jedinstvo je garancija da zajedno možemo graditi mir, da možemo poštovati druge i da možemo doprinositi zajedničkom životu.”
Specijalni gost bila je ministarka finansija okruga Kuk Maria Papas. Ona je rekla da je ovaj svečani skup podseća na grčku zajednicu gde je odrasla i gde je redovno išla u pravoslavnu crkvu. „Lepo je biti u ovakvoj sredini gde se čuva tradicija”, naglasila je Maria Papas.